amerongse
bovenpolder
blauwe kamer
palmerswaard
sandenburg
dartheide
breeveen
hoge ginkel
amerongse bos
plantage willem 3
remmerdense heide
grebbeberg
laarsenberg |
Amerongen
Aan
de oever van de Nederrijn ligt het dorp Amerongen. Het dorp is ongeveer
1000 jaar oud. Het schilderachtige dorp is prachtig gelegen. Aan één
kant wordt de grens gevormd door de Rijn met haar uiterwaarden, aan de
andere kant de uitgestrekte bossen van de Utrechtse Heuvelrug.
Het oude deel van het dorp heeft een zeer bezienswaardige bebouwing. Oude
boerenhuizen met kleine vensters en grote inrijdeuren en tabaksschuren.
In de oude straatjes zijn leuke restaurants, galeries en winkeltjes gevestigd.
Het schitterend gelegen kasteel Amerongen met bijgebouwen is een lust
voor het oog.
Kasteel Amerongen
Het kasteel is na 1672 herbouwd en
sinds 1982 in bezit van Stichting Kasteel Amerongen.
Het hoofdgebouw is momenteel wegens restauratie gesloten. Het Koetshuis
en de prachtige kasteeltuin zijn wel open voor het publiek.
Tabaksteelt
De op het zuiden gerichte hellingen
van de Heuvelrug en de zanderige bodem maakten Tabaksteelt mogelijk. Jarenlang
was dit een belangrijke bron van inkomsten voor de bevolking van Amerongen.
Rond 1965 kwam er een einde aan de tabakscultuur. Een aantal droogschuren
en het tabaksmuseum herinneren nog aan de 300 jaar tabaksbouw.
Het bos
Aan de noordkant van het dorp stapt
de bezoeker direct het Amerongse bos in. Dit bos is één
van de oudste bossen op de Heuvelrug. De kasteelheren van het kasteel
Amerongen lieten het bos aanleggen om er te kunnen jagen. Naast zijn ouderdom
heeft het bos ook nog de 69 meter hoge Amerongse berg. Dit is het hoogste
punt van de Utrechtse Heuvelrug. Het geeft prachtige vergezichten over
de Betuwe en de Gelderse vallei. Het bos is overal vrij toegankelijk voor
wandelaars en er zijn prachtige wandelroutes en een mountainbike route
uitgezet.
De Amerongse Bovenpolder
Tussen het dorp en de Rijn ligt de
Amerongse Bovenpolder. Als onderdeel van het project Noordoever Nederrijn,
wordt de polder omgevormd tot een rivieroeverreservaat. Er is een groot
kwelmoeras aangelegd om de variatie in flora en fauna te vergroten. Halfwilde
paarden en runderen begrazen het gebied.
Doorn
De
plaats is gesitueerd rond het grote kruispunt van de twee doorgaande wegen.
Vroeger was het een echt villa en forenzendorp. Het centrum heeft een
paar leuke terrasjes, waar het zomers goed toeven is. Het dorp is een
prima startpunt voor wandel- en fietsroutes. Het overdekte zwembad
en recreatiepark het Rosarium zijn prima locaties om met kinderen naar
toe te gaan.
Kasteel Huis Doorn
In een mooi parkbos ligt het eind achttiende eeuw verbouwde Huis Doorn.
Het kasteel heeft zijn bekendheid te danken aan ex-keizer van Duitsland
Wilhelm II. De ex-keizer woonde van 1920 tot aan zijn dood in 1941 op
het kasteel. Hij was de laatste bewoner.
Huis Doorn wordt al in 838 genoemd in een lijst goederen van de bisschop
van Utrecht. Na een brand in 1322 wordt het kasteel 25 jaar later herbouwd.
Vanaf 1635 wisselde het huis regelmatig van eigenaar. De laatste eigenaar
was Wilhelm II.
Het huis is ingericht met prachtige Victoriaanse interieurs. Deze zijn
sinds 1941 niet meer veranderd, waardoor de bezoeker een authentiek beeld
krijgt van de vorstelijke wooncultuur van rond 1900. Huis Doorn is open
voor het publiek en kan met een rondleiding bezichtigd worden. In de tuinen
rondom het kasteel kan de bezoeker heerlijk wandelen.
Hervormde Kerk
De imposante kerk is gesticht omstreeks het jaar 1200. Het Romaanse tufstenen
schip van de kerk dateert nog uit die tijd. Het gotische koor dateert
uit 1400, maar een deel van een ouder Romaans koor zit ook nog in de muren
verwerkt. Voor liefhebbers zeker de moeite van een kijkje waart.
Von Gimborn Arboretum
Het van Gimborn Arboretum is één van de twee botanische
tuinen van de Utrechtse Universiteit die buiten de stad liggen. Het is
een grote tuin waarin bomen en heesters uit de hele wereld verzameld zijn.
De belangrijkste verzamelingen die de bezoeker kan bewonderen zijn die
van de rododendrons en de coniferen.Hiervan zijn veel verschillende soorten
te zien. De heidetuin bewaard de herinnering aan de vele heidevelden die
vroeger de nu beboste heuvelrug beheersten. Het is een echte ‘jaarrond
tuin’. De zeer gevarieerde collectie staat ervoor garant dat er
altijd wat te zien is en dat de tuin in alle seizoenen mooi is.
De natuur rond het dorp
Kaapse bossen
De Kaapse bossen zijn een zeer populair wandelgebied. Er is een uitkijktoren
die beklommen kan worden en er zijn zwerfkeien te zien. Ondanks de populariteit
van de bossen zijn er veel dieren te zien zoals boommarters, reeën,
buizerds en haviken. In het heuvelachtige landschap komen naast elkaar
verschillende soorten bossen voor, onder andere naaldbos, beukenbos
en gecombineerd eiken-berkenbos. Wanneer er voldoende sneeuw ligt wordt
er in de bossen een langlaufroute uitgezet.
Driebergen-Rijsenburg
De twee dorpen Driebergen en Rijsenburg
zijn in 1931 samengegaan. Ondanks dat Rijssenburg met de jaren helemaal
opgegaan is in Driebergen is de eigen identiteit bewaard gebleven. Voor
het in Nederland unieke kerkplein van Rijsenburg is een beschermd dorpsgezicht
ingesteld. Ambachtsheer Oosthuyse gaf in 1809 opdracht tot de bouw van
de sierlijke Rooms-Katholieke kerk St. Petrus op het kerkplein. De arbeiderswoningen
in Empirestijl geven het plein mede haar mooie aangezicht.
Sterkenburg
Na de aanleg van de Langbroekerwetering
in 1126 zijn er langs de wetering vele ridderhofsteden gesticht. Dit waren
boerenhofsteden versterkt met een toren en omringd door een gracht, die
zich ontwikkelden tot kasteel.
Kasteel Sterkenburg uit de dertiende eeuw is het oudste gebouw in de gemeente.
Het kasteel, het voormalig rechthuis, omliggendewoningen en de duiventoren
zijn Rijksmonumenten.
Stichtse Lustwarande
In de omgeving van Driebergen-Rijssenburg zijn vele landgoederen en buitenplaatsen
gesticht. Dit gebied wordt aangeduid als de Stichtse lustwarande. Veel
van de landgoederen zijn voor het publiek toegankelijk.
Driebergse bos, Rijssenburgse bos en Beerschoten
De zandgronden waren in trek als beleggingsobjecten en werden beplant
met bos om ze rendabel te maken. Aanvankelijk werden er veel eiken en
beuken geplant later steeds meer dennen en sparren. Zo ontstonden er goed
onderhouden parkbossen. In het Rijssenburgse bos ligt een prachtige heidetuin.
In de omgeving zijn talloze mogelijkheden om te fietsen en te wandelen
Elst
Aan
de oever van de Rijn ligt het dorpje Elst. Het is verdeeld onder de gemeentes
Amerongen en Rhenen. In Elst leefde men vroeger van de tabaksteelt. Rond
het dorp en langs de rijksstraatweg zijn diverse tabaksschuren te vinden.
Ned. Herv. Kerk
De kerk aan de Rijksstraatweg in Elst is bijna 200 jaar oud. Het is een
Rijksmonument. De kap van de kerk is op dezelfde manier gebouwd als de
kappen van de tabaksschuren in de omgeving. Binnen in de kerk is een booggewelf
te zien met schitterende beschilderingen en een oud pijporgel dat rond
1865 is aangeschaft.
Aardkundig monument
Het sneeuwsmeltwaterdal op de Plantage Willem III is een aardkundig monument.
Het stamt uit de laatste ijstijd 80.000 tot 10.000 jaar geleden. Hoewel
het landijs in de laatste ijstijd niet in Nederland kwam, was het wel
erg koud. Er viel enorm veel sneeuw. In het voorjaar kwamen de temperaturen
iets boven het vriespunt en ontdooiden de sneeuw en de bovengrond. De
ondergrond bleef wel bevroren, waardoor het smeltwater niet diep weg kon
zakken. Het afstromende smeltwater vormde beekjes die uitgroeiden tot
sneeuwsmeltwaterdalen. Op de Plantage Willem III zijn twee sneeuwsmeltwaterdalen.
De meest westelijke is het duidelijkst en uitgeroepen tot aardkundig monument.
Korenmolen
De oude korenmolen in Elst is helaas buiten werking, maar wel de moeite
van een kijkje waard.
De natuur rond het dorp
Vanuit het dorp zit de bezoeker direct in het Amerongse bos. In het bos
vlakbij Elst zijn grafheuvels uit de bronstijd te vinden. De Heuvelrug
loopt hier tot aan de uiterwaarden van de Rijn. Ze worden van elkaar gescheiden
door de Rijksstraatweg (N225).
Lanbroek
Leersum
Het
dorp bestaat sinds het begin van de veertiende eeuw. Het is eeuwenlang
een dorp van eenvoudige schapenfokkers gebleven. De schapen van
steen en metaal op de rotonde midden in het dorp herinneren aan dit verleden.
De hervormde kerk van Leersum is omstreeks 1300 gebouwd, in de negentiende
eeuw is er een groot deel bijgebouwd. Alleen het koor en het schip stammen
nog uit de tijd rond 1300. De wijnhandel King William is gevestigd in
de voormalige zeventiende eeuwse herberg King William. De herberg
diende ook als rechthuis
Leersum heeft sinds enkele jaren een plezierig winkelcentrum, waar de
meeste winkels geconcentreerd zijn. Het dorp dankt momenteel zijn voornaamste
bekendheid aan het jaarlijks terugkerende bloemencorso.
Zuylenstein
Het landgoed heeft een lang verleden. Het was eens een kasteel dat begon
als ridderhofstede. Het kasteel is in 1945 gebombardeerd en na de oorlog
afgebroken. Alleen het oorspronkelijke poortgebouw staat er nog. Op de
plaats van de ridderhofstede staat nu een nieuw huis. . De unieke renaissancetuin
is wel bewaard gebleven. Het landgoed rondom het huis is vrij toegankelijk
voor wandelaars.
Broekhuizen
Buitenplaats Broekhuizen ligt dateert uit 1794. Het is een neoclassistisch
gebouw dat in 1819 uitgebreid werd. Het grote omringende park dateert
uit omstreeks 1800. Het park is vrij toegankelijk voor wandelaars.
Donderberg
Op de Donderberg heeft de familie van Nellesteyn, die op Broekhuizen woonde,
een mausoleum laten bouwen in. De ontwerper liet zich inspireren door
mausolea uit de oudheid.
Het gebouw ligt dusdanig dat het tevens als uitkijktoren dient. In de
omgeving kan de bezoeker ook nog de Uilentoren en de Peperbus bezoeken.
De uilentoren is een uitkijktoren aan de rand van het bos en de
Peperbus is een ijskelder uit het begin van de twintigste eeuw.
De Natuur rond het dorp
Leersumse veld
Het Leersumse veld is een buitengewoon mooi wandelgebied. Statige lanen,
naaldbos, gemengd bos, heide, stuifzand en vennen wisselen elkaar af.
Vele roofvogels broeden in het gebied, zoals de wespendief, havik,
buizerd, boomvalk, torenvalk, bosuil, ransuil en sperwer.
In de bossen van het Leersumse veld en de omringende bossen liggen
nog zo’n dertig grafheuvels uit de bronstijd. Er zijn fietsroutes
uitgezet langs deze herinneringen uit de oudheid.
Rhenen
In
de bosrijke omgeving van de Utrechtse Heuvelrug aan de Neder-Rijn ligt
Rhenen. Door de hoogteverschillen in het landschap waant de bezoeker van
Rhenen zich in het buitenland. 's Avonds geven de vele lichtjes tegen
de heuvels een prachtig schouwspel.
Het historische hart van Rhenen herbergt vele smalle pittoreske straatjes
en pleintjes. Verder zijn er restanten van de eeuwenoude stadswallen en
de Cunerakerk. Tussen 1492 en 1531 werd de 84 meter hoge toren van de
kerk is gebouwd met het geld van pelgrims. In Rhenen zijn volop gezellige
eetgelegenheden en leuke winkels te vinden.
De Cunerakerk
De Cunerakerk is na de grote stadsbrand in 1400 gebouwd. Cunera, die in
de vierde eeuw leefde, is de hoofdpersoon uit een legende. Zij werd na
een overval gered door Koning Radboud die in Rhenen woonde. Zij deed daar
veel goeds voor de bevolking. Tot zij vermoord werd door de echtgenote
van de koning. Na haar dood gebeurden er vele wonderen in Rhenen. In juni
van het jaar 700 werd Cunera heilig verklaard door bisschop Willibrord.
Rhenen werd een bedevaartsoord. Door de toename van de verering van Cunera
was er behoefte van vergroting van de kerkruimte en werd het schip van
de kerk omgebouwd tot hallenkerk. De kerk bezit een schitterend oksaal
uit 1550, gemaakt van witte zandsteen. De tribune wordt gesteund door
vier zuilen van roodgeaderd Dinants marmer. De fraai gesneden koorbanken
dateren uit 1570. De kerk kan bezocht worden en er worden rondleidingen
gegeven.
Cuneratoren
De Cuneratoren werd gebouwd in de periode 1492-1531. De toren werd gebouwd
met geld van pelgrims. De 84 meter hoge toren kan beklommen worden. Tijdens
de beklimming van de toren vertelt de gids allerlei interessante zaken
over de bouw, de beelden, de klokken en bijzondere gebeurtenissen. Vanaf
de toren heeft de bezoeker een prachtig uitzicht over de stad en de Betuwe.
Bij heel helder weer zijn zelfs Nijmegen en Den Bosch te zien.
Oude Raadhuis
Het oude Raadhuis werd na de stadsbrand in 1400 gebouwd. Het is dichtbij
de plaats gebouwd waar het voor de brand ook gestaan heeft. Het is meerdere
keren gerestaureerd. Interessant zijn de vierschaar (rechtbank), de schouw,
het schilderij van de inname van Rhenen door de Geldersen in 1499 en het
wandkleed dat de legendevan Cunera verbeeldt.
Gedachteniskerk
Deze kerk is gebouwd na de tweede wereldoorlog. Het dak heeft de vorm
van een parachute. In de Gedenkhal is een monument geplaatst. In een Gedenkboek
staan de namen van alle vierhonderd gevallenen, die in mei 1944 streden
om de slag om de Grebbeberg.
De Natuur rond het dorp
Rhenen is omgeven door prachtige natuurgebieden. In de natuurgebieden
kan de bezoeker naar hartelust wandelen. De bossen van de Heuvelrug, maar
ook de
waterrijke gebieden zoals Kwintelooijen, Palmerwaard en De Blauwe Kamer
zijn een paradijs voor wandel- en natuurliefhebbers.
De Grebbeberg
De Grebbeberg is een stuwwal gevormd door de stuwende werking van het
landijs in de voorlaatste ijstijd. In 1995 is het door de provincie Utrecht
aangewezen als eerste Aardkundig Monument. Het Grebbebos biedt prachtige
vergezichten op de vijftig meter lager gelegen
Rijn en Betuwe.
De wandelaar vindt er overblijfselen van verdedigingswerken uit de late
middeleeuwen en de tweede wereldoorlog.
De Blauwe Kamer
Aan de voet van de Grebbeberg ligt het rivieroeverreservaat De Blauwe
Kamer, waar de bezoeker kan genieten van vele watervogels vanuit de vogelobservatiehut,
wilde paarden en koeien. Een wandeling door dit landschap met ruines en
bruggetjes is op zich al een avontuur.
|